Çfarë mbreti do të jetë Charles III?

Nga A2 CNN
9 Shtator 2022, 15:58 | Bota

Charles III, trashëgimtari më jetëgjatë i fronit në historinë britanike, tani është Mbret. Praktika e tij si trashëgimtar, që zgjati 70 vjet, e ka bërë atë monarkun më të përgatitur dhe më të vjetër që ka ardhur në fron.

Mbreti 73-vjeçar ka parë gjatë gjithë mbretërimit të gjatë të nënës së tij, breza të tërë liderësh botërorë që vijnë e shkojnë, duke përfshirë 15 kryeministra të Mbretërisë së Bashkuar dhe 14 presidentë amerikanë.

Pas mbretërimit të mrekullueshëm të mbretëreshës Elizabeth II, që përcaktoi epokën, çfarë lloj mbreti mund të presim? Dhe si do të përshtatet një princ për të folur hapur për çështje me neutralitetin e një monarku?

BBC ka bërë një analizë në lidhje me atë sesi do të jetë Mbreti i ri, në bazë të qëndrimeve të njohësve të kushtetutës, profesorëve, historianëve dhe analistëve mbretërorë, të cilët kanë ndarë mendimet e tyre duke u bazuar te kushtetuta, përvoja, njohjet dhe opinionet e tyre.

Si Mbret, Charles nuk do të ketë më pasaportën e tij ose patentën e drejtimit, ose opinione të forta në publik. Të qenit monark e zëvendëson individin. Bëhet fjalë për role të ndryshme, rregulla të ndryshme, raporton BBC duke cituar njohësin kryesor të kushtetutës, profesor Vernon Bogdanor.

"Është e ditur se stili i tij do të duhet të ndryshojë. Publiku nuk do të dëshirojë një monark në fushatë", thotë prof Bogdanor. Mbreti Charles e di mirë se do t'i duhet të jetë më pak i hapur. "Unë nuk jam aq budalla. Unë e kuptoj se është diçka e veçantë të qenit sovran", tha ai në një intervistë për BBC në 2018.

Vendi mbi të cilin do të mbretërojë Mbreti Charles është shumë më i larmishëm se ai i trashëguar nga nëna e tij dhe prof. Bogdanor parashikon që Mbreti i ri do të udhëheqë në një Britani multikulturore dhe me shumë besime.

Ndërsa Sir Lloyd Dorfman, i cili punoi me mbretin Charles për shumë vite, mendon se Mbreti nuk do të distancohet nga çështje të tilla si ndryshimet klimatike dhe bujqësia organike. "Ai është shumë i ditur, shumë efektiv. Është e vështirë të imagjinohet se ai do të heqë dorë nga kjo në një mënyrë të skajshme në ditën kur të bëhet sovran", shprehet Sir Lloyd.

Është folur shumë për Mbretin që preferon një monarki "të dobësuar". Pavarësisht kësaj, mesazhi kryesor i mbretërimit të ri do të jetë vazhdimësia dhe stabiliteti, thotë komentatorja mbretërore Victoria Murphy.

Historiani dhe autori Sir Anthony Seldon beson se mbreti Charles është forcuar duke u vërtetuar se ka të drejtë për çështje si paralajmërimet për ndryshimin e klimës. Në samitin e ndryshimeve klimatike në Glasgow në vitin 2021, Charles u mor seriozisht nga figura si presidenti amerikan, Joe Biden, sipas zotit Hardman, i cili thotë se statusi i tij në skenën botërore do t'i shërbejë mirë atij si Mbret.

Por çfarë lloj karakteri do të shohim te monarku i ri?

Ata që e kanë njohur thonë se thellë brenda tij është një person mjaft i turpshëm dhe i rezervuar. Një "shpirt i ndjeshëm" është një nga përshkrimet e tij. Dikur ai ishte një djal i vetmuar që ankohej se ishte ngacmuar dhe izoluar në shkollë. “Ata hedhin pantofla gjatë gjithë natës ose më godasin me jastëkë, ose nxitojnë nëpër dhomë dhe më godasin aq fort sa munden”, shkruante ai në një letër në shtëpi për torturimin në konviktin e shkollës.

Gruaja e tij Camilla, e ka përshkruar atë si: "Mjaft i padurueshëm. Ai dëshiron që gjërat të bëhen sa më parë." Ajo tha në një intervistë televizive për ditëlindjen e 70-të të Charles se nën personazhin mjaft të zellshëm që njerëzit shohin në publik, kishte një anë më lozonjare të tij.

"Ata e shohin atë si një person shumë serioz, siç është. Por unë do të doja që njerëzit të shihnin anën më njerëzore të tij. Ai ulet në gjunjë dhe luan me fëmijët, duke u lexuar Harry Potter", tha Camilla.

Chris Pope, i cili punoi me Charles në Institutin e Mësimdhënies së Princit, e përshkruan Mbretin e ri si një figurë të dedikuar për brezin e ri. "Ai është vërtet i pasionuar për mirëqenien e brezit të ardhshëm. Ju do ta shihni këtë në shumë punë që ai bën", thotë z. Pope.

Puna bamirëse e princit përfshin mbrojtjen e trashëgimisë dhe ruajtjen e aftësive tradicionale artizanale, por në të njëjtën kohë inkurajimin e inovacionit dhe ndryshimit. “Ai është gjithmonë i shqetësuar që traditat të mos humbasin”, thotë zoti Pope.

Hitan Mehta ka punuar me të që kur ndihmoi në themelimin e “British Asian Trust” në 2007. "Ai është një humanitar në zemër. Unë mendoj se njerëzit e nënvlerësojnë se sa shumë kujdeset për të. Ai shpesh flet për botën që do të lërë për nipërit e tij. Ai shqetësohet për këtë," thotë z. Mehta.

Charles Philip Arthur George lindi në Buckingham Palace më 14 nëntor 1948. Ai ka qenë mbrojtës ose president i më shumë se 400 organizatave dhe në vitin 1976 ai themeloi bamirësinë e tij kryesore, Prince's Trust, duke përdorur pagesën e tij të shkëputjes nga Marina Mbretërore.

Ai ka ndihmuar pothuajse 900,000 të rinj të pafavorizuar nga disa nga pjesët më të varfra të vendit dhe i ka dhënë atij një pasqyrë të një sërë problemesh sociale.

Puna e tij ka tërhequr akuza për ndërhyrje politike, veçanërisht rreth të ashtuquajturave "memorandume të merimangës së zezë". Duke marrë emrin e tyre nga shkrimi merimangë i Charles, këto ishin letra private nga Charles drejtuar ministrave të qeverisë nga viti 2004 e tutje.

Letrat vënë në pikëpyetje qasjen e qeverisë për çështje si bujqësia, planifikimi urban, arkitektura dhe arsimi.

Sa mbështetje publike do të ketë Mbreti Charles kur nis mbretërimi i tij?

"Diçka aq kurioze sa monarkia nuk do të mbijetojë nëse nuk merrni parasysh qëndrimet e njerëzve. Në fund të fundit, nëse njerëzit nuk e duan atë, ata nuk do ta kenë atë," ka thënë Charles.

Sipas hulumtimit të kryer nga YouGov në dhjetor 2021, ai ka qenë në rritje në popullaritet, me pothuajse dy të tretat e njerëzve që e shohin atë në një këndvështrim pozitiv.

Por sondazhet e opinionit kanë treguar vazhdimisht se ai është më pak i popullarizuar se nëna e tij Mbretëresha Elizabeth II ose djali i tij Princi Ëilliam, kështu që ka një pjesë të konsiderueshme të publikut për t'u fituar ende. Në veçanti, popullariteti i tij është më i ulët tek të rinjtë.

Victoria Murphy thotë se kjo mund të pasqyrojë portretizimet josimpatike të Charles në shfaqje televizive dhe filma rreth marrëdhënies së tij me gruan e tij të parë, Dianën, Princeshën e Uellsit, e cila vdiq në një aksident automobilistik në gusht 1997.

Këto mund të jenë një përzierje e fakteve dhe trillimeve, por ato kanë një ndikim të madh.

Mbreti Charles përballet me vendime të tjera të vështira familjare, siç është roli i ardhshëm i Princit Andreë, ose mungesa e tij, pas marrëveshjes së zgjidhjes që pasoi pretendimet për sulm seksual të Virginia Giuffre.

Jashtë MB-së, një sfidë e madhe do të jetë ripërcaktimi i një marrëdhënieje më moderne me Komonuelthin. Si kreu i ri i saj, si mund të kalojnë vizitat e tij në vendet e Commonëealth trashëgimitë e vështira të kolonializmit dhe çështje të tilla si skllavëria?

Mbreti Charles është bërë kreu i shtetit të 14 vendeve, si dhe të Mbretërisë së Bashkuar. Disa prej tyre mund të duan të bëhen republika, duke qëndruar si anëtarë të Komonuelthit, dhe Mbreti Charles e ka bërë tashmë të qartë se është gati për biseda rreth ndryshimit.

Tashmë janë marrë vendime që kanë zbutur rrugën e mbretërimit të tij të ri. Ai duhet të ketë qenë i kënaqur kur nëna e tij ndërhyri për të thënë që Camilla duhet të përdorte titullin e bashkëshortes së Mbretëreshës, në vend të Princeshës.

Camilla do të jetë një mbështetje jetike, pasi fillon një nga rolet e profilit më të lartë në botë në një moshë kur shumica e njerëzve do të kishin dalë në pension.

Ndërsa për mbretin Charles, është koha e tij tani.

Do të informohesh i pari?
Shkarko aplikacionin tonë:
Android ~ iOS

A2 CNN Livestream

Edicioni informativ nga Suela Demiri