Armatim bërthamor në hapësirë? Nëse vendoset, shpërthimi i tij çaktivizon rrjete të mëdha satelitësh

Nga Anisa Braho
25 Prill 2024, 07:04 | Bota

Rusia vendosi veton ndaj një rezolute të Këshillit të Sigurimit të Kombeve të Bashkuara, të hartuar nga SHBA-ja, që u bënte thirrje vendeve të parandalonin një garë armatimesh në hapësirë, një veprim që nxiti Shtetet e Bashkuara të dyshonin nëse Moska po fsheh diçka.

Votimi erdhi pasi Uashingtoni akuzoi Moskën për zhvillimin e një arme bërthamore antisatelitore për ta vendosur në hapësirë, një akuzë që Rusia e ka mohuar. Presidenti rus, Vladimir Putin, ka thënë se Moska ishte kundër vendosjes së armëve bërthamore në hapësirë.

Ambasadori rus i OKB-së, Vassily Nebenzia, akuzoi Uashingtonin se po përpiqet të njollosë Moskën dhe tha se Rusia, së shpejti, do të fillojë negociatat me anëtarët e këshillit për projekt-rezolutën e saj që synon të mbajë këtë hapësirë paqësore. 

Projekt-rezoluta u hodh në votim nga SHBA-ja dhe Japonia pas gati gjashtë javësh negociata. Ajo mori 13 vota pro, ndërsa Kina abstenoi dhe Rusia vendosi veton.

Teksti i OKB-së do të kishte pohuar një detyrim për të respektuar Traktatin e Hapësirës së Jashtme dhe u bëri thirrje shteteve "të kontribuojnë aktivisht në objektivin e përdorimit paqësor të hapësirës së jashtme dhe të parandalimit të një gare armatimesh në hapësirën e jashtme".

Traktati i Hapësirës së Jashtme i vitit 1967 ndalon nënshkruesit, përfshirë Rusinë dhe Shtetet e Bashkuara, të vendosin “në orbitë rreth Tokës çdo objekt që mban armë bërthamore ose çdo lloj tjetër të armëve të shkatërrimit në masë.

Përpara se këshilli të votonte për draftin e SHBA-së, Rusia dhe Kina kishin propozuar që ai të amendohej për të përfshirë një thirrje për të gjitha shtetet "të parandalojnë përgjithmonë vendosjen e armëve në hapësirën e jashtme dhe kërcënimin ose përdorimin e forcës nga hapësira kundër Tokës dhe nga Toka kundër objekteve në hapësirën e jashtme."

Këshilli votoi mbi amendamentin e propozuar, por ai nuk u miratua. Ajo mori shtatë vota pro, shtatë kundër dhe një abstenim.

Zyrtarët e inteligjencës amerikane, sipas tre personave të njohur me gjetjet e tyre, besojnë se aftësia ruse është një bombë bërthamore e bazuar në hapësirë, rrezatimi elektromagnetik i së cilës, nëse shpërthehet do të çaktivizojë rrjete të mëdha satelitësh.

Zëdhënësi i Këshillit të Sigurisë Kombëtare të Shtëpisë së Bardhë, John Kirby, ka thënë se Rusia nuk ka vendosur ende një armë të tillë.

Qeveritë i kanë parë gjithnjë e më shumë satelitët në orbitën e Tokës si asete thelbësore që mundësojnë një sërë aftësish ushtarake në Tokë, me komunikime të bazuara në hapësirë dhe drone të lidhur me satelitin në luftën në Ukrainë që shërbejnë si shembuj të fundit të rolit të jashtëzakonshëm të hapësirës në luftën moderne.

A2 CNN Livestream

Ditari nga Erion Dushi